Econoom bisdom: 'Als de mensen beeld zouden hebben van de financiën, zouden ze schrikken'
In dit artikel:
Alex Jaminon, sinds 1 januari algemeen econoom van het bisdom Roermond, waarschuwt dat secularisatie het bisdom voor een omvangrijke financiële opgave zet. Als econoom — een functie uit het canoniek recht die alle niet-geestelijke zaken van het bisdom omvat — houdt hij zich bezig met de vraag wat het bisdom de komende jaren financieel te wachten staat.
De kerkgemeenschappen in Limburg krimpen al decennia, waardoor traditionele inkomstenbronnen opdrogen: jaarlijkse bijdragen dalen zodra parochianen overlijden en legaten komen minder vaak voor. Collectes dekken vaak alleen kleinschalige kosten zoals energie of muziek; grotere inkomsten komen steeds vaker uit commercieel vastgoed dat parochies verhuren. Dat verdienmodel brokkelt echter af: sommige parochies moeten hun vastgoed verkopen om te blijven draaien.
Tegelijk stijgen de uitgaven. Energie- en verzekeringskosten lopen op, parochiefederaties hebben personeel in dienst en onderhouds- en restauratieprojecten zijn fors. Als voorbeeld noemt Jaminon de Onze-Lieve-VrouweBasiliek in Maastricht: de restauratie van het dak kost 1,8 miljoen euro, waarvan ongeveer 650.000 euro op het bordje van vrijwilligers en de parochiegemeenschap komt.
Van de circa 280 kerkgebouwen in Limburg zijn er naar schatting 70 à 80 waarvan al een herontwikkeling of het proces van onttrekking aan de eredienst is ingezet. Jaminon vergelijkt deze ontwikkelingen met een gemeentelijke herindeling en spreekt van een noodzakelijke pastorale herstructurering. Zulke processen roepen emotie op; daarom pleit hij voor veel meer openheid over financiën en plannen. Volgens hem zouden parochies en het bisdom gezamenlijk aan tafel moeten zitten en de achtergronden en cijfers helder moeten uitleggen om draagvlak voor beslissingen te vergroten.
Kortom: het bisdom staat voor het combineren van culturele en religieuze verantwoordelijkheid met harde financiële keuzes, waarbij transparantie en samenwerking cruciaal zijn om gebouwen en gemeenschappen toekomstbestendig te maken.