Het is een onmisbare rol binnen de schutterswereld; hoe is het om buksmeester te zijn?

In dit artikel:

Documentair fotograaf HJ Hunter, die nog geen half jaar in Melick woont, onderzoekt in de aanloop naar het 150‑jarige schuttersfeest het ambacht achter de schutterij. Deze aflevering zet de buksmeester centraal — een specialistische rol die onmisbaar is voor het bestaan van een schutterij.

De functie heeft wortels in de middeleeuwse busmeester: kennis van kruitverhoudingen en richttechniek was al eeuwen geleden cruciaal. Tegenwoordig zorgt de buksmeester niet alleen voor het wettelijk verplichte wapenbeheer en de vergunningen, maar ook voor álle technische details rondom het schiettuig. In het lokaal van St. Andreas in Melick gieten de 79‑jarige Wim Biermans en de 77‑jarige Wien Leppers kogels uit gesmolten lood, stellen ze de vijftien kilo wegende buks af, vullen ze patronen met koperen hulzen, slaghoedjes en de juiste lading en reinigen en vervoeren ze de geweren. Het precieze smelten en afwegen bepaalt of een patroon het juiste gewicht krijgt; in totaal vuurt de vereniging jaarlijks meer dan tienduizend patronen af op de rijen zwarte bölkes — geen ronde kogels maar kleine, gelakte houten blokjes waarvan de naam nog verwijst naar vroegere aardappeldoelen.

Tijdens schuttersfeesten staat de buksmeester bij de schietboom, legt de buks op de aanlegpaal en coacht elke schutter — van houding tot concentratiemoment — waarna hij na het schot de lege huls verwijdert. Het beroep vereist technische vaardigheid en kalmte; zonlicht of zenuwen kunnen zelfs bij geoefende schutters voor misser zorgen. Hoewel veel rollen op een OLS met een individuele prijs worden beloond, is dat niet zo voor de buksmeester. Zoals Wien opmerkt: „Iemand moet het doen.” Hun werk blijft op de achtergrond, vergelijkbaar met een bassist of drummer die de band draagt zonder in de spotlights te willen staan.

Wie meer wil weten over het OLS in Melick kan terecht op de organisatiewebsite (ols2026.eu).