Interview: 'Ouderen houden woningen bezet in Limburg, terwijl jongeren geen huis vinden'

In dit artikel:

Voormalig CBS-hoofddemograaf Jan Latten ziet Limburg voor een demografische paradox staan. De provincie kent de sterkste natuurlijke krimp van Nederland: er overlijden aanzienlijk meer mensen dan er worden geboren. Toch groeit de bevolking door de komst van arbeidsmigranten, vluchtelingen en mensen uit andere delen van Nederland. Daardoor nadert Limburg het inwonertal van 2002, toen er 1,143 miljoen inwoners waren; volgens Latten wordt dat record waarschijnlijk binnen één à twee jaar verbroken.

Die ontwikkeling leidt niet automatisch tot minder druk op de woningmarkt. Veel woningen worden bezet door ouderen die na het vertrek van hun kinderen, een scheiding of het overlijden van hun partner niet direct verhuizen. Tegelijk zoeken jongeren en andere huishoudens een eigen woning. Omdat het aantal alleenstaanden verder toeneemt, zijn volgens Latten uiteenlopende woningtypen nodig: van kleine appartementen voor starters en gescheiden mensen tot grotere woningen voor gezinnen. Nieuwe woonconcepten moeten bovendien ontmoeting en ondersteuning bieden, omdat veel alleenstaanden later weinig mantelzorg zullen hebben.

Limburg hoeft volgens Latten geen nieuwe megasteden te bouwen. Eerst zijn goede banen nodig, want mensen vestigen zich vooral waar werk is. Daarna is maatwerk belangrijk: ruime woningen in het groen voor gezinnen, appartementen in steden voor jongeren en geclusterde woonvormen voor ouderen met winkels, zorg en openbaar vervoer op loopafstand. Zo kan ook eenzaamheid worden tegengegaan.

De provincie krijgt daarnaast te maken met dubbele vergrijzing: zowel het aantal vitale 60-plussers als dat van zorgbehoevende 80-plussers groeit. Over tien jaar zijn er in Limburg waarschijnlijk meer 65-plussers dan jongere inwoners. Migratie verjongt de bevolking deels; inmiddels heeft een derde van de 15- tot 20-jarigen buitenlandse wortels. Volgens Latten zijn extra inspanningen in onderwijs en integratie nodig om deze jongeren bij de samenleving te betrekken. Arbeidsmigranten zullen bovendien nodig blijven door de pensionering van ouderen en het tekort aan jonge arbeidskrachten.