Jayden (16) vapet en kan niet stoppen: 'Het is illegaal, maar zo makkelijk te doen'

In dit artikel:

Jayden is 16 en zegt dat hij zwaar verslaafd is aan vapen. Waar hij opgroeit — op school, onder vrienden en zelfs binnen zijn familie — is het gebruik wijdverbreid en normaal geworden. Volgens hem roken klasgenoten op het schoolplein zonder zich veel aan regels te storen, en ook oudere familieleden zouden vapen.

Nieuwe apparaten bemachtigt Jayden gemakkelijk via een bekende: hij bestelt via Snapchat een lijst met smaken en prijzen, kiest dingen uit en haalt de spullen later cash op bij een afgesproken plek bij de kerk. De illegale handel aan minderjarigen blijkt daardoor eenvoudig en weinig risicovol; een jongen die werd gepakt kreeg naar verluidt alleen een boete van ongeveer 600 euro, wat volgens Jayden geen afschrikking is.

Jayden probeert te stoppen maar faalt: hij voelt fysieke onrust bij nicotine-ontwenning en pakt tijdens pauzes en werk meteen zijn vape. Hij ervaart schuldgevoel tegenover zijn moeder, die ooit voor hem stopte met roken omdat ze niet wilde dat hij hetzelfde zou doen. Met zijn verhaal hoopt hij anderen te waarschuwen en te ontmoedigen te beginnen met vapen — hij noemt het weggegooid geld en benadrukt dat het verslavend en allesbehalve leuk is.

Tegelijkertijd zoekt actiegroep Artsen slaan alarm naar beleidsmaatregelen: zij hebben dinsdag een brandbrief aan de Tweede Kamer aangeboden met het verzoek de naleving van het verbod op verkoop aan onder-18-jarigen strenger te handhaven. De casus van Jayden onderstreept hoe sociale normalisering, online verkoopkanalen en gebrekkige handhaving samen zorgen voor gemakkelijk toegankelijke vapes voor jongeren.