Monumentenwacht inspecteert Kasteelruïne Valkenburg: 'Iedere centimeter bekeken'

In dit artikel:

Monumentenwacht Limburg voert momenteel een grondige inspectie uit van de ruim duizend jaar oude kasteelruïne in Valkenburg: honderden meters muur worden centimeter voor centimeter gecontroleerd. De controles krijgen extra gewicht sinds de instorting van de Wilhelminatoren op 16 maart vorig jaar; veiligheid is sindsdien zowel voor eigenaren als voor de gemeente topprioriteit.

De gemeente heeft het toezicht aangescherpt: monumenten met een publieksfunctie — zoals de kasteelruïne, molens, kerken en andere kastelen — moeten voortaan minstens elke twee jaar worden bezocht, aldus wethouder Niels Dauven. Deze zomer neemt Monumentenwacht Limburg het werk over nadat de vorige inspecteur met pensioen ging. Voorzitter René Paulssen van de stichting Kasteel van Valkenburg benadrukt dat behoud en toegankelijkheid voor komende generaties vooropstaan.

Inspecteurs (onder anderen Hugo en Math) registreren gebreken zodat er een vinger aan de pols gehouden kan worden; directeur Aryan Klein legt uit dat de bevindingen in een rapport worden gebundeld zodat herstelprioriteiten kunnen worden vastgesteld. Naast onderhoud streeft de kasteelstichting ernaar historische elementen terug te brengen — denk aan een ophaalbrug, enkele poorten, keldergewelven en het weer toegankelijk maken van de Ridderzaal met uitzicht over Valkenburg — gesteund door een gedetailleerde 3D-analyse van de ruïne.

Een terugkerend dilemma is authenticiteit: veel mergelblokken en houten balken zijn eeuwen geleden door inwoners hergebruikt nadat het kasteel in 1672 werd opgeblazen en na de stadsbrand van 1773. Daardoor ontbreken soms oorspronkelijke bouwmaterialen en moet restauratie zorgvuldig worden afgewogen.