'Ons vrouw-zijn is bijzaak': drie Limburgse beeldend kunstenaars exposeren samen in Bonnenfanten
In dit artikel:
Drie Limburgse figuratieve schilders — Aline Thomassen, Keetje Mans en Tanja Ritterbex — presenteren van 14 februari tot 6 september hun werk gezamenlijk in museum Bonnefanten in Maastricht onder de titel Bitches Brew. De tentoonstelling, voorgesteld door museumdirecteur Stijn Huijts, bestaat eigenlijk uit drie solopresentaties onder één paraplu en markeert een langdurige band tussen de kunstenaars en het museum.
De naam Bitches Brew is ontleend aan het baanbrekende Miles Davis-album uit 1970; na enige discussie tussen museum en kunstenaars bleek deze titel uiteindelijk goed te passen: krachtig en bezwerend. Alle drie werken figuratief en delen gemeenschappelijke thema’s als identiteit, moeder-zijn en de menselijke conditie, maar elk doet dat op een eigen manier.
Aline Thomassen (1964, Maastricht) maakt zeer grote aquarel- en tekenwerken waarin vrouwelijke zelfexpressie en innerlijke belevingen centraal staan. Haar werk gaat uit van persoonlijke emotie als ingang tot universele vragen over het mens-zijn. Keetje Mans (1979, woont in Maastricht) schildert surrealistische, nostalgische taferelen met folkloristische invloeden; voor Bitches Brew maakte ze onder meer landschappen en een drieluik van een water waarin mens en dier samenkomen. Tanja Ritterbex (1985, woont in Berlijn) werkt intuïtief en dagboekachtig; zij verwerkt persoonlijke ervaringen en haar vijfjarige dochter Frida in het werk en maakte speciaal voor de expositie een twaalf meter lang doek getiteld Thee Graces, een reflectie op de band tussen drie kunstenaars, moeders en generaties.
Hoewel het vrouw-zijn in uiteenlopende mate zichtbaar is, benadrukken de kunstenaars dat hun werk uiteindelijk over menselijkheid gaat. Tegelijk bevat het werk vaak een feministische ondertoon: vrouwen die ruimte innemen, onafhankelijk en onaangepast, met een rijke innerlijke wereld. De tentoonstelling toont zowel nieuw als bestaand werk en zet de verbondenheid tussen de drie artiesten in de verf — ze noemen zichzelf ook wel 'drie schilderbeesten' — en belicht hoe samenwerking en vriendschap een tegenwicht bieden tegen de eenzaamheid en financiële struggle van het autonome kunstenaarschap.
Alle drie hebben ze aanzienlijke carrières opgebouwd: hun werk is opgenomen in Nederlandse en internationale collecties (waaronder Bonnefanten, Kunstmuseum Den Haag en Stedelijk Museum Schiedam) en Mans en Ritterbex ontvingen de Koninklijke Prijs voor Vrije Schilderkunst (respectievelijk 2012 en 2016). Bitches Brew biedt zo een geconcentreerde blik op drie generaties en stemmen binnen de hedendaagse figuratieve schilderkunst vanuit Limburg.