Schrijfster Maria Scheres vond luisterend oor bij troostboom in Rijckholt

In dit artikel:

Maria Scheres (1949–2018) uit Rijckholt, later Maastricht, was een kwetsbare maar getalenteerde tweetalige schrijfster die in zowel haar Limburgse moedertaal als in het Nederlands publiceerde. Ze debuteerde in het dialect met het kinderboek/ verhalenboek Sp(r)ookverhaole en volgde dat op met de volwassenverhalenbundel Sjoorpepier; haar Nederlandstalige debuut werd Balanceren op breuklijnen. Frits Criens schrijft in de Literaire Hoek over haar werk en leven.

Scheres’ gezondheid en een eenzame, onbegrepen jeugd in een klein Zuid-Limburgs dorp — opgevoed in een hiërarchische, door de katholieke kerk gedomineerde gemeenschap van naoorlogse wederopbouw — bepaalden veel van haar thematiek: misbruik, geweld, repressie, discriminatie en onverwerkt verdriet. Haar belangrijkste erkenning kwam in 2005 met de Veldeke Literatuurprijs voor het deels autobiografische verhaal Opruime, waarin een dochter het opruimen van het huis van haar oude vader beschrijft; haar voordracht na de prijs toonde het mengsel van liefde en pijn dat in haar werk klinkt.

Persoonlijk onderhoudde Criens onregelmatige correspondentie met Scheres en ontmoetten elkaar in Salon Remunj. Een symbolische plek in haar verhalen is Skeled, een oude boom bij een kapelletje in Rijckholt waar ze troost zocht en haar vertellingen — onder meer over Koosje, een Ambonese jongen die haar begreep — met luisteraars deelde. Voor meer achtergrond verwijst het artikel naar een interview en presentatie op L1.