Vier eeuwen geleden begon de bouw van een geflopt Maas-Rijnkanaal

In dit artikel:

Op 21 september 1626 gaf graaf Hendrik van den Bergh bij het Duitse Rheinberg officieel het startsein voor de aanleg van de Fossa Eugeniana. In opdracht van de Spaanse landvoogdes Isabella Clara Eugenia moest dit ongeveer vijftig kilometer lange kanaal de Maas bij Venlo met de Rijn verbinden en vervolgens aansluiten op de Schelde bij Antwerpen.

De Spanjaarden wilden met de waterweg de handel tussen Vlaanderen en Duitsland naar zich toetrekken en de opstandige noordelijke Nederlanden economisch buitenspel zetten. Het kanaaltracé liep door lastig, laaggelegen terrein en werd beveiligd met een reeks forten en schansen, waaronder het Lingsfort bij Arcen. Venlo wist bovendien gedaan te krijgen dat het kanaal niet bij Arcen, maar bij Venlo op de Maas zou uitkomen.

Technische problemen, hoge kosten en aanvallen van Nederlandse troepen bemoeilijkten de aanleg. Na ongeveer drie jaar werd het werk stilgelegd, mede nadat Piet Hein de Spaanse zilvervloot had veroverd en de financiering opdroogde. Nederlandse troepen namen in 1632 Venlo in, waardoor hervatting onmogelijk werd. In het landschap zijn nog steeds delen van het kanaal en de verdedigingswerken zichtbaar, maar het ambitieuze project bleef onvoltooid en is in de regio relatief weinig bekend.